Cad a Dhéanfaimid Feasta gan Bheacha?

Cosaint agus cothú na bithéagsúlachta faoi chaibidil ag Siobhán McNamara
Leabharlannaí, Coláiste Gonzaga SJ, Baile Átha Cliath

Déanaimid iarracht a bheith inár ‘scoil ghlas’ i gColáiste Gonzaga agus meas ar an timpeallacht a chothú i measc mhuintir na scoile. Tuigimid go bhfuil sé de dhualgas orainn aire cheart a thabhairt don phláinéad, an t-aon áit chónaithe atá ag an gcine daonna. Níl an dara rogha againn.

Rud amháin atá fíorthábhachtach dúinn anseo ná an dúlra agus an bhithéagsúlacht. Ceann de bhunphrionsabail an chreidimh Íosánaigh ná ‘Dia a aimsiú i ngach uile rud’ agus baineann sé sin leis an mbithéagsúlacht, cinnte. Caithfear meas a bheith againn do gach speiceas agus gnáthóg mar tá luach agus ról tábhachtach ag gach rud sa mhór-éiceachóras. Ach tá an éagsúlacht bhitheolaíoch faoi ionsaí ar fud an domhain.

Tá an t-ádh linn go bhfuil achar sách mór talún againn anseo beagnach i lár na cathrach, agus tuigeann muid go bhfuil dualgas orainn aire cheart a thabhairt don áit. Tá go leor seanchrann againn ar an gcampas agus táimid an-bhródúil astu. Tá sean-fheá rua ina siombail don scoil, mar shampla. Bhí sí ann i bhfad roimh bhunú na scoile, mar sin éinne a raibh baint acu leis an scoil riamh, tá an crann galánta sin feicthe acu. Tá seangharraí daingean againn ar ár gcampas chomh maith, agus bíonn seans ag daltaí na hidirbhliana ranganna gairneoireachta a dhéanamh ann. Fástar glasraí agus torthaí sa gharraí, agus coimeádtar coirceoga ann. Déanann na beacha na plandaí a phailniú.

Chun cur leis an mbithéagsúlacht ar an gcampas, chuir muid fál nua de chrainn dhúchasacha dhá bhliain ó shin, agus ceann eile i mbliana. Tá sceach gheal, feoras agus caor chon againn i bhfál amháin, agus coll sa cheann eile. Tuigimid an tábhacht a bhaineann le fálta mar ghnáthóg d’éin agus d’fheithidí, go háirithe nuair is crainn dhúchasacha atá iontu.

Rud eile a rinneamar ar son na bithéagsúlachta ná cúpla áit a chur ar leathtaobh don Phlean um Pailneoirí Uile-Éireann. Cuireadh tús leis an bPlean i 2015 mar tá a lán dár bpailneoirí i mbaol. Cúpla bliain ó shin, roghnaíomar cúpla áit nach raibh in úsáid do spórt ar bith, agus réitíomar go gcothófar iad mar chluainte. Fuaireamar comharthaí ó shuíomh an Phlean le ‘Arna Bhainistiú don bhFiadhúlra’ scríofa orthu agus chrochamar suas iad. Anois ligimid don fhéar sna háiteanna sin fás don samhradh, agus lomaimid é mí Mheán Fómhair. Ó mhí an Mhárta ar aghaidh, bíonn go leor bláthanna fiáine agus feithidí le feiceáil. Tugann an féar fada agus na bláthanna fiáine bia agus foscadh do mhamaigh bheaga, éin agus feithidí, agus tá go leor feithidí feicthe againn sna háiteanna seo, idir bheacha meala agus beacha fiáine, féileacáin, foichí, bóíní Dé, agus leamhain. Níl iontu ach achair sách beaga, ach fós féin is fiú rud éigin a dhéanamh leo. Níl mórán oibre i gceist ar chor ar bith, agus tá sé fíorshuimiúil breathnú ar na plandaí agus na bláthanna a thagann chun solais, agus ar na feithidí éagsúla a thagann ann ar thóir foráiste.

Ghlacamar páirt i gclár faisnéise faoin Phlean um Pailneoirí darbh ainm ‘Plean Bee’, a craoladh ar TG4 20 Bealtaine 2021, Lá Domhanda na mBeach. Is féidir teacht ar an gclár ar Seinnteoir TG4: www.tg4.ie/ga/ ach ‘Plean Bee’ a chuardach. Is suaimhneach agus spreagúil an clár é ó Dearcán Media ina ndéantar ceiliúradh ar an obair ar fad atá á déanamh ar fud ár n-oileáin chun an bhithéagsúlacht agus na pailneoirí a chosaint. Tá súil againn go spreagfaidh an clár níos mó daoine chun gníomhú. Féach pollinators.ie/ chun a fháil amach cad is féidir leatsa a dhéanamh ar son na bpailneoirí. Cé nach bhfuil ann ach créatúir bheaga, bheimis caillte gan iad.

Grianghraf le Jenna Lee on Unsplash

Share:

More Posts

Seoladh Leabhar ag Merriman 2022

Flóra na Samhlaíochta le Bríd Ní Mhóráin (FÁS) agus Scáthántachtaí le Tadhg Ó Dúshláine (FÁS) á sheoladh ag an Easpag Alan Mac Eochagáin SJ, Easpag

Paidrín an Bhróin

paidrín an bhróin paidrín na lúcháire paidrín foighneach níos líonmhaire ná réaltaí . . . clocha paidrín im’ lámh       Is é atá

Ar Misean sa Phacastáin

Sr. Rebecca Conlon Is bean rialta Columbánach í an tSiúr Rebecca Conlon atá ag saothrú ar son Dé, sa Phacastáin ó 1990. Is as Sráid

Send Us A Message